Restauratie Urbanuskerk dringend noodzakelijk

De afgelopen jaren is onze fraaie Urbanuskerk enkele malen aan een grondige bouwkundige inspectie onderworpen door specialisten van Monumentenwacht Groot Holland. De rapporten en de bijbehorende kostenplaatjes waren voor het parochiebestuur aanleiding om zo’n anderhalf jaar geleden een Restauratiecommissie in het leven te roepen. Onze Stichting Vrienden van de Bovenkerkse Urbanus is  daar vanaf het begin actief bij betrokken.

Wij hebben u daar in onze Nieuwsbrief nog niet over geïnformeerd omdat er nog geen definitief plan was, maar ook omdat er nog steeds geen zekerheid bestaat over de subsidieverstrekking door de bevoegde overheidinstanties, zoals de RACM, ( Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten) voorheen Monumentenzorg genaamd. Bovendien heeft de restauratiecommissie met zoveel in- en externe instanties te maken, dat het ondoenlijk is om u van alle ins en outs op de hoogte te houden.

Maar omdat de bouwkundige situatie sneller verslechtert dan aanvankelijk was voorzien, en ook omdat er zichtbare preventiemaatregelen worden genomen, menen wij er juist aan te doen u vanaf heden met enige regelmaat over de belangrijkste zaken op de hoogte te stellen. Immers, het kerkgebouw en de (culturele) waarde daarvan gaat u als donateur uiteraard zeer ter harte.

Inmiddels is er, na gedetailleerde inspectie van de gehele toren en kerk met behulp van een hoogwerker, een compleet Restauratieplan vervaardigd. Tezamen met de daarbij behorende begroting, tekeningen en bestek met toelichting zijn deze stukken ingediend bij de RACM, de instantie waarvan wij hopen subsidie te gaan ontvangen. In de loop van de zomer zal hierover worden beslist.

Daarbij werden wij vorig najaar echter verrast door het plotseling en onvoorzien naar beneden komen van een stuk metselwerk in het rechterkruisgewelf. Bekend was wel dat deze hoek, inclusief de sacristie fors aan het verzakken was, -zie daartoe o.a. de brede scheur boven de sacristie-ingang- doch het onvoorzien naar beneden vallen van stukken steen is natuurlijk volstrekt onverantwoord t.o.v. kerkbezoekers. Vandaar dat deze hoek tijdelijk afgesloten is geweest en inmiddels hangt er een beschermingsnet onder het plafond.

Een en ander impliceerde dat een in funderingstechniek gespecialiseerd adviesbureau ter plaatse een extra onderzoek heeft ingesteld naar de oorzaken van deze gebreken. Daaruit bleek dat er noodvoorzieningen in de vorm van  stutconstructies in de kruipruimten onder de betreffende gewelven noodzakelijk zijn.

Deze noodvoorzieningen zijn in de maand januari uitgevoerd.
Daarnaast blijkt het noodzakelijk dat er 51 extra palen moeten worden aangebracht!

En dat onder de bestaande vloer…Hoewel dit technisch uitvoerbaar is zal dit ongetwijfeld weer een aanzienlijk kostenplaatje met zich meebrengen. Ook hiervoor is weer extra funderingsonderzoek noodzakelijk. Zo komen we van de ene (financiële) tegenslag in de andere, maar we zullen niet verzaken. Daarvoor zijn alle betrokkenen teveel begaan met dit Rijksmonument. Het is onze opdracht dat er ook latere generaties op de Poel kunnen schaatsen met de Urbanus op de achtergrond. (mits de klimaatverandering geen roet in het eten gooit) En dat zij de Poel kunnen blijven rondwandelen met zicht op dit Rijksmonument.

Over de architect van onze kerk Dr. P.J.H. Cuypers hebben critici weleens gezegd:
“Als Limburger kon hij zich maar moeilijk voorstellen dat op de hollandse veenbodem perfecte funderingen noodzakelijk waren. Dit was dan ook een zwak onderdeel van zijn alom zo bewonderde oeuvre.” Bij de Bovenkerkse Urbanus blijkt deze opmerking een groot waarheidsgehalte te hebben.

De moraal: we staan nog maar aan het begin van een omvangrijke, doch hoogst noodzakelijke restauratie.